manevi_zeka.pngBu makale, maneviyatı (spirituality) bir zekâ biçimi olarak incelemektedir. İnsanlara gündelik hayatlarında problemleri çözme ve amaçlara ulaşma imkânı sağlayan birtakım yetenek ve marifetler maneviyatın kanıtı olarak değerlendirilmiştir. Manevî zekânın beş unsuru şu şekilde tanımlanmıştır: (a) Aşkın/müteâl için kapasite; (b) yüksek manevî bilinç durumlarına girme yeteneği; (c) günlük faaliyet, olay ve ilişkileri bir kutsal duygusu ile kuşatma yeteneği; (d) hayat meselelerini çözmek için manevî kaynaklardan yararlanma yeteneği; (e) erdemli davranma ya da erdemli olma (affetme, şükran duyma, mütevazı olma, şefkat gösterme vb.) yeteneği. Maneviyatın bir zekâ için gereken ölçütleri karşıladığına ilişkin kanıtlar gözden geçirilmiştir. Maneviyatın bir zekâ çatısı dâhilinde incelenmesinin îmâları tartışılmıştır.

Bu makalede, maneviyatın bir zekâ tipi olarak tasarlanabileceği tezini ileri sürüyorum. Birbiriyle ilişkili bir takım yetenek ve marifetler, maneviyatın kanıtı olarak telakki edilmiştir. Zekâ ile maneviyat arasındaki örtüşmeyi ciddi olarak düşünmenin, daha önce ihmal edilmiş olan teorik ve pratik bölünmeleri giderebileceğini iddia ediyorum. Bir manevî zekâ çatısı, hem din ve maneviyat psikolojisindeki çok farklı araştırma bulgularını bütünleştirme, hem de davranışın manevî temellerine taze keşifler kazandıran yeni araştırmalar üretme potansiyeline sahiptir.

Makalenin devamını pdf dosyası olarak okumak için tıklayınız…